Shingo "Seabass" Takatsuka.

Deze bekende naam in de Japanse gamewereld begon voor Konami te werken in 1991 en is de geestelijke vader van onder andere Konami Hyper Soccer, International Superstar Soccer en natuurlijk Pro Evo. Jawel, voetbal is bij deze man welbekend en de Pro Evo serie is in een paar delen uitgegroeid tot een game van wereldformaat. Ik noem overigens wel drie verschillende voetbalgames, maar het is beter om er twee te noemen. In het jaar 1996 werd de naam International Superstar Soccer verandert in Winning Eleven. Dit was de eerste stap naar ons geliefde Pro Evo, want dit is nog steeds de naam van de Amerikaanse en Japanse versie van Pro Evo. Toen het spel naar Europa kwam onderging het wederom een naamswijziging. Het werd nu ISS Pro Evolution series genoemd en was exclusief te halen voor de Nintendo console. Dit is de eerste kennismaking die de gamewereld had met deze serie.

Pro Evo

Konami wist dus niet wat het wilde met de naam en de game werd dan ook door veel mensen niet gezien als de eerste officiele Pro Evo. Die zag zijn release in 2001 voor de Playstation en Playstation 2, terwijl de Nintendo achter zich gelaten werd. Dit blijkt anno 2006 nog steeds een zet te zijn die definitief is geweest, want de Nintendo Gamecube heeft niet mogen genieten van Konami's voetbalgame. Het eerste deel had echter maar een paar verbeteringen ten opzichte van ISS Pro Evo zoals betere graphics en een beter dribbelsysteem.

Pro Evo 2

Met het tweede deel pakte Konami het grootser aan. Toch is het in dit deel dat Pro Evo een zwak ontwikkelt dat het jaren zal achtervolgen en ook nu nog punt van discussie is. Ik heb het nu over het gebrek aan licenties. Vanaf 2002 worstelt het al met steden in plaats van clubnamen en werd Manchester United opeens Manchester en Real Madrid kortweg Madrid. Het toppunt heeft een Nederlands tintje aangezien onze nationale trots de "Oranges" werden genoemd, wat letterlijk vertaald de sinaasappelen betekent.

Pro Evo 3

Een gezicht dat iedereen die een beetje van voetbal houdt kent is dat van scheidsrechter Pierluigi Collina. Gamers met Pro Evo 3 in hun collectie kennen hem ook wel als de man die op de cover staat, maar niet in de game zelf zit. De serie blijft zich ook in dit nieuwe deel verder ontwikkelen in de gameplay en graphics. Voor het eerst doet de voordeelregel zijn intrede en zullen lange ballen en passes met meer gevoel gegeven kunnen worden. Zelfs de licenties komen op gang en worden wij als trotse Nederlanders niet meer als fruit gezien. Als slagroom op de taart kwam de game op de PC, maar ontbrak online gameplay welk de rivaal al wel bezat.

Pro Evo 4

Pro Evo 4 zou wederom een stap in de goede richting zetten wat betreft de officiele namen. Niet alleen Collina siert nu de cover, maar Thierry Henry en Francesco Totti vergezellen hem. Verschillende leagues worden toegevoegd waaronder de Franse, Duitse, Spaanse, Italiaanse en onze eigen Eredivisie. Toch bleef het strijden tegen het grote EA, want deze had nog steeds de subleagues in bezit plus de belangrijke Engelse premiership. Afgezien daarvan kreeg de gameplay weer een boost en kan het spel eindelijk massaal online gespeeld worden via Xbox Live. Dit nam ook deels de kritieken dat je te makkelijk scoorde in de game wat ook werd bestreden door de nieuwe moeilijkheidsgraad van zes sterren.

Snelheid is ook veelbesproken in het vierde deel. Zo is het dribbelen strakker en beter gemaakt, zul je vrije trappen ook af kunnen leggen voor een voetballende oplossing en heeft het spel overall ook meer tempo. Een andere speciale feature van de serie, die FIFA's gameplay een klap gaf, was het locken van je cursor op een speler waardoor je hem gedurende de hele game kunt besturen. Dit stelde je in staat om bijvoorbeeld de keepers vrijer te laten bewegen. Een andere populaire mogelijkheid was het geheel editten van je eigen spelers waardoor je jouw eigen voetbalteam in de game kon zetten of de missende licenties zelf aan kon vullen.

Pro Evo 5

Pro Evo 5 kwam in oktober 2005 uit en bevatten eindelijk clubs uit Engeland. Het is op het gebied van prioriteiten weer een echt Japans spel met wat mindere graphics maar een superieure gameplay. Over graphics gesproken, de game droeg een glitch met zich mee waarin je tijdens het spelen zelfs geen publiek kon zien. De verbeterde AI maakt het gemis van uitblinkende graphics echter meer dan goed. Ditmaal is het vele malen moeilijker om te scoren.Pro Evo 5 is overigens de eerste in de reeks op de PlayStation 2 die online gespeeld kan worden. Aangezien het een populaire voetbalgame is zullen er altijd mensen te vinden zijn om tegen te spelen. Je kunt zelfs twee versus twee potjes doen op het internet.

Pro Evo 6

Pro evolution 6 verscheen op 24 Oktober 2006 in Nederland voor de Xbox360, Playstation 2, Playstation Portable en PC. In Pro Evo 6 zijn enkele licenties bijgekomen, waaronder de licentie van het Nederlands elftal. Evenals Fifa 07 heeft Pro Evo 6 de Euro Pro Evo Competities, alleen kloppen enkele namen bij Pro Evo 6 niet omdat men de licenties nog niet heeft.

Vooral na het uitkomen van Pro Evo 6. Echt veel veranderd is er niet ten opzichte van de vorige Pro Evo-delen. Het grote voordeel is dat de veranderingen die zijn doorgevoerd een grote verbetering vormen op Pro Evo 5. Niet alle toevoegingen in deel 5 waren even geliefd.
In deel 6 zijn deze wijzigingen weer terug gedraaid, wat een hoop frustraties wegneemt. Wel lijkt het alsof je met scoren nog voorzichtiger moet zijn. Zelfs een klein tikje op de schietknop, zorgt ervoor dat een schot al snel meters over het doel gaat. Dat is dan weer jammer. Ook de kleine probleempjes die de serie al vanaf het begin plagen, ontbreken hier niet.
Maar ondanks dat de serie het dus nog steeds niet moet hebben van de presentatie, zijn de graphics van het spel beter dan ooit. Maar goed, het gaat om de gameplay en die voldoet ondanks een paar kleine minpuntjes weer aan de hooggespannen verwachtingen.

Pro Evo 2008

Het is duidelijk dat Konami de animaties onder handen heeft genomen, waardoor de game een echte next-gen feel heeft gekregen. Ook qua gezichtsanimaties gaat Pro Evo 2008 een stapje verder dan zijn voorganger, die overigens ook al prima gezichtanimaties kende. In Pro Evo 2008 zie je spelers acteren of hun leven ervan afhangt, waardoor je bijna gaat geloven dat het toch echt een corner of een penalty was. De spelersmodellen kennen tevens veel meer detail dan voorheen en daarbij ziet het veld er net even strakker uit. Dit veld is overigens iets minder ingezoomd dan we gewend zijn, waardoor je een beter overzicht krijgt. Tevens lijkt Pro Evo 2008 op deze manier meer op een echte voetbalwedstrijd. Op een HD-scherm knalt de game dan ook werkelijk van je scherm af en krijg je al snel dat echte voetbal-gevoel.

Met de 2008-editie van Pro Evo introduceert Konami het teamvision-principe. Dat betekent eigenlijk simpelweg dat de kunstmatige intelligentie sterk verbeterd is. En dat merk je direct. De ruimtes zijn namelijk veel kleiner, omdat tegenstanders meer druk zetten, de gaten direct dichtlopen en iedere man strak zullen dekken. Het zal je dan ook veel meer moeite kosten om het gaatje te zoeken in de verdediging. Ben je deze verdediging eindelijk doorgekomen en los je een schot op doel, dan merk je al snel dat dit onderdeel juist eenvoudiger is geworden. Het schieten op doel wil veel beter lukken dan in het voorgaande deel en schieten uit de draai is bijvoorbeeld goed te doen. Wellicht is dit een struikelpunt voor de diehard-Pro Evo speler, maar neem maar van mij aan dat de game nog steeds uitdagend genoeg is. Vooral de verbeterde kunstmatige intelligentie vergt veel van je skills.

Pro Evo 2008 kent wederom de bekende Master League als singleplayer mode en ook zien we de bekende (redelijk beperkte) competities terug. Het blijft jammer dat je in de game niet een normale competitie kan spelen, maar Pro Evo-fans zijn dit eenmaal gewend. Een nieuwe feature die we tegenkomen in Pro Evo 2008 is de mogelijkheid om een eigen speler te creeren. De keuzemogelijkheden zijn in dit geval behoorlijk breed, waardoor je echt een unieke voetballer kan ontwikkelen. Een beetje creatieve (en ijdele) gamer kan dan ook zichzelf proberen na te bouwen.Online zijn er de nodige problemen, maar we vertrouwen erop dat dit snel opgelost wordt.

Pro Evo 2009

Traditiegetrouw heeft ook Konami dit jaar een nieuwe editie van Pro Evolution Soccer geproduceerd.

Het eerste dat opvalt als je Pro Evo 2009 gaat spelen is dat de grafische engine beter is geworden. Spelers en de stadions zijn mooi afgewerkt. Het nieuwe Wembley stadion, dat opnieuw gemodelleerd is dit jaar, ziet er werkelijk subliem uit.

Je kan bij Pro Evo 2009 voor de Become a Legend modus kiezen. Bij deze modus kan je twintig seizoenen lang de kans krijgen om een speler van de grond af aan naar de top te brengen. Je speelt hier dus niet met het hele team, maar met een speler. De andere spelers worden door de computer bestuurd.

Bij de Become a Legend modus kun je ervoor kiezen om een bestaande speler te gebruiken en zijn carriere naar eigen hand te zetten. Je kan ook jezelf creeren en daarna te gaan vlammen op de velden.

Ben je klaar met alle eigenschappen en instellingen van jouw toekomstige held, dan is het de bedoeling dat je een team kiest. Je kunt jezelf nu in een bestaand team plaatsen of een compleet nieuw team maken. Kies je voor de eerste optie, dan zul jezelf moeten bewijzen in dat team voor je een basisplaats krijgt toegewezen. Tot die tijd is de modus eigenlijk erg vervelend. Je moet namelijk de hele wedstrijd volgen totdat jij eventueel in het veld komt. Je kunt het spelen tot twee keer versnellen, maar dan duren die minuten nog steeds erg lang.

Wanneer je ervoor kiest om een eigen team te beginnen, zul je ook je eigen seizoen moeten maken. Dit houdt in dat je zelf kunt kiezen welke bestaande teams je in jouw competitie wilt hebben. Het vervelende hiervan is uiteindelijk, dat de Champions League geen plaats heeft voor nieuwe/onbekende competities, waardoor het niet mogelijk is om de Champions League te spelen terwijl je de Master League modus speelt. Een gemiste kans, want verder zitten er weinig minpunten aan deze speel optie.

Pro Evo 2009 heeft singleplayer opties zat om je nog even bezig te houden. Je kunt kiezen om complete seizoenen te spelen in verschillende landen. Pro Evo 2009 heeft ook de licentie van de Champions League kunnen bemachtigen, in tegenstelling tot EA uiteraard.

Trucjes maken gaat als nooit tevoren. Druk je rechter thumbstick in en beweeg hem een kant op. In tegenstelling tot vorig jaar zijn de trucjes losstaande animaties, waardoor je niet hoeft te wachten voordat het ene trucje is afgelopen alvorens een nieuwe te starten. Het aaneenschakelen van trucjes is op deze manier een koud kunstje.

Het commentaar in Pro Evo 2009 is verzorgd door Mark Lawrenson en Jon Champion. In eerste instantie lijkt dit commentaar goed en vermakelijk uitgewerkt. Ze vallen snel in herhaling, waardoor je soms bij 10 doelpunten tot 5 keer hetzelfde zinnetje hoort. De rest van de audio is wel goed. Het tribunegeluid is verbeterd alleen als er gescoord wordt is de reactie niet altijd even enthousiast. Zo moet je soms seconden lang wachten voordat er enige reactie plaats vindt op het moment dat je dicht bij de goal komt. Het publiek is grafisch wel weer sterk verbeterd.

De gezichten van de bekende spelers zijn goed en nauwkeurig uitgewerkt. Op het veld is het belangrijk dat je kunt zien welke speler er aan de bal is en dat is ook het geval bij Pro Evo 2009. De bewegingen van de spelers zijn erg natuurgetrouw en herkenbaar.

Pro Evo 2009 heeft zich dit jaar wel verbeterd. Dit maakt het spel echter goed. Ben je eenmaal gewend aan de manier waarop Pro Evo 2009 zich laat spelen, dan kun je waarschijnlijk zelfs heel lang zoet zijn met deze versie. Daar draagt de online functie uiteraard een flinke steen aan bij. De nachten kunnen weer in ieder geval langer gaan duren.

Pro Evo 2010

Pro Evo 2010 is een topgame, wat heel snel bleek al bij het spelen van het eerste potje. Wat als eerste opvalt is dat de gameplay langzamer oogt en de balcontacten realistischer. Wanneer jouw speler een bal aangespeeld krijgt, maar de bal niet aan zijn voet heeft liggen, kan hij hem niet gelijk doorspelen. Dit zorgt ervoor dat je beter moet nadenken wat je met de bal wilt doen, maar wanneer je hier te lang mee wacht is de kans groot dat je de bal al kwijt bent. Het voorbij spelen van de tegenstander is ook iets wat niet meer gemakkelijk gebeurt. Sterker nog, alleen met wat geluk, de juiste handeling en met de juiste snelheid kom jij een directe tegenstander voorbij. De nieuwe tactische sliders zorgen er ook voor dat jij het spel naar eigen hand tot in de puntjes kan instellen. Zo kan je ervoor kiezen om veel druk te zetten, een breed veld te houden en met een opkomende verdediging te spelen. Individueel is het ook mogenlijk door middel van cards om een speler individueel extra opdrachten mee te geven. Zo kan jij Messi vaak naar het midden laten snijden en zal Daniel Alves de opdracht kunnen krijgen om constant mee naar vooren te rennen.      

De gameplay is dus allemaal positief veranderd. Toch is er een minpuntje dat snel merkbaar is: de keepers zijn zowel positief als negatief veranderd. Positief is dat de bewegingen realistischer zijn en dat keepers soms realistisch blunderen en ook mooie reddingen maken. Helaas blunderen de keepers soms nog steeds. Toegegeven, na het spelen van ongeveer heeel veel wedstrijden is het pas 2 keer gebeurt, maar als jij een goal zo tegen krijgt, helemaal wanneer het er om gaat, wil jij niet dat een keeper blundert.

Een toffe gameplay met wat minpuntjes wordt bijgestaan door een sfeer tijdens wedstrijden dat voor Pro Evo ongekend is. Als jij thuis speelt zal het publiek jou ondersteunen en zal de tegenpartij worden uitgefloten. Wanneer jij de aanval van de tegenstanders succesvol onderbreekt waardeert het publiek dit ook zeker. Grafisch heeft Konami werkelijk waar schitterend werk afgeleverd. Spelers zien er realistisch uit, een vol stadion met publiek geeft een prachtig gevoel om te zien en ook buiten de wedstrijden om is er veel aangedacht geschonken aan de vormgeving. Waar Pro Evo het voorheen vaak moest hebben van onbekende artiesten met leuke nummers is daar dit jaar ook meer aandacht naar uitgegaan. Bekendere artiesten en nummers zijn nu te horen zonder dat het iets veranderd aan de muziekkeuzes die Konami in het verleden nam.   

Dezelfde gamemodus die aanwezig waren in Pro evo 2009 zijn ook weer aanwezig in Pro Evo 2010, met de Master League, de modus die de grootste ontwikkeling heeft ondergaan. Voor het eerst wordt er niet meer gewerkt met punten, maar met echte valuta’s. Daarnaast zijn ook de indelingen voor teams aangepast, zodat deze dichter bij het realisme komt. Ook is het transfersysteem op de schop gegaan. Een scout kan een speler voor jou gaan scouten om er meer over te weten komen, maar kan ook onderhandelen met de desbetreffende club om een voordelige deal voor jou te maken. Na een periode zal de scout weer contact met jou opnemen met het desbetreffende voorstel en daar kan jij dan weer op reageren. Ook zijn de trainingen aangepakt en kan jij spelers voor specifieke posities trainen. Fans van de Master League treffen gewoon hun oude vertrouwde Master League aan, maar dan beter.

De mode die Konami vorig jaar introduceerde, Become a legend, heeft helaas weinig veranderingen ondergaan. Become a legend was een leuke optie en voor velen zelfs de mode die het meest gespeeld werd. Echter kon het wel wat verbeteringen gebruiken die helaas uit bleven. Dan een kritisch punt wat twee jaar lang de grootste klacht was tegenover Pro evo, het online spelen. Het blijft ook dit jaar een probleem, lag is de grootste probleem en daarnaast kan je tegen bepaalde spelers niet spelen, je komt simpelweg de kamer niet in. Dat is helaas de hoofdreden waarom onze proevoleague dit jaar niet door kan gaan, konami moet dat zeker verbeteren, we gaan maar weer hopen dat het volgend jaar wel lukt.

Uiteindelijk is de gameplay weer vanouds goed en konami heeft er ook voor gezorgd dat alle randzaken dit keer in orde zijn. Grafisch is Pro Evo 2010 schitterend. Met de Champions league die weer aanwezig is en ook met de licentie voor de Europa league (voorheen UEFA cup) heeft Pro Evo leuke extra’s. Een groot gemis is helaas nog dat er halve clublicenties zijn voor de Engelse en Spaanse competitie en het ontbreken van de Duitse competitie. Iets wat eigenlijk normaal hoort te zijn is een goed werkende online mode en deze ontbreekt helaas nog steeds in Pro Evo, maar Pro Evo is terug en beter dan ooit.

Conclusie: Pro Evo blijft de beste voetbalgame ooit...

Bekijk de trailers van de pro evo series bij ProEvoTube.

Grote dank aan Shingo "Seabass" Takatsuka, Konami en Sony/PlayStation ( en ook bedankt richting de overige uitgevers en consoles ) namens ProEvoWorld!!!